Sáng nào cũng kêu đau bụng, không muốn đi học

Con đi học ngoan mấy tháng rồi. Tuần này sáng nào cũng kêu đau bụng. Tới trường thì hết đau, chiều về lại vui vẻ. Sáng hôm sau lại đau.

Người lớn hay gọi là "giả vờ". Thực ra cơn đau đó thường có thật — trẻ mầm non nói nỗi lo bằng cơ thể, vì con chưa có từ để nói bằng lời. Và việc cần làm không phải là vạch trần con, mà là tìm xem có chuyện gì ở lớp.

Phân biệt ốm thật và lo

• Ốm thật thì không chọn giờ: đau cả cuối tuần, cả buổi chiều, cả lúc đang chơi vui.
• Lo thì có nhịp rất rõ: sáng đi học đau, tới nơi hết, cuối tuần không đau.
• Đo nhiệt độ, nhìn con ăn chơi thế nào — con sốt, nôn, tiêu chảy, lừ đừ là chuyện khác, phải cho nghỉ và theo dõi.
• Đau bụng quanh rốn, đau đầu mơ hồ mà con vẫn ăn chơi bình thường là dấu hiệu hay gặp của nhóm lo.
• Đừng kết luận vội. Nếu cơn đau kéo dài, kèm sụt cân, nôn, sốt, hoặc đau về đêm làm con thức giấc thì phải đi khám.

Những lý do hay gặp

• Có bạn trêu hoặc giành đồ.
• Đổi cô, đổi lớp, đổi chỗ ngồi.
• Sợ một hoạt động cụ thể: giờ ăn món con sợ, giờ ngủ trưa, nhà vệ sinh ở lớp, giờ học có biểu diễn.
• Con bị nhắc nhở hoặc phạt và thấy xấu hổ.
• Nhà đang có chuyện: có em, người thân ốm, bố mẹ căng thẳng — con muốn ở nhà để trông chừng.
• Con vừa nghỉ dài: sau Tết, sau đợt ốm — con phải làm quen lại từ đầu.
• Con mệt thật: ngủ chưa đủ, đi ngủ muộn nhiều hôm liền.

Buổi sáng nên làm gì

1. Đừng tranh cãi về việc cơn đau có thật hay không. Nói: "mẹ biết bụng con khó chịu" — rồi vẫn đi học.
2. Vẫn cho con đi học nếu con không sốt, không nôn và vẫn ăn chơi bình thường. Cho nghỉ một hôm thì hôm sau khó hơn, và sau vài lần thì thành vòng lặp.
3. Chào tạm biệt ngắn và dứt khoát. Ôm một cái, nói rõ khi nào đón, rồi đi. Quay lại nhiều lần làm con khóc lâu hơn.
4. Đừng lén bỏ đi — con sẽ không dám rời mắt khỏi mẹ ở những lần sau.
5. Đừng hứa suông: "mẹ đón sớm nhé" rồi đón muộn. Một lần thất hứa mất nhiều tuần để lấy lại.
6. Giao con cho cô và nhờ cô báo lại sau mười lăm phút xem con thế nào. Phần lớn trẻ nín rất nhanh sau khi bố mẹ khuất.
7. Dậy sớm hơn mười lăm phút — buổi sáng vội vàng làm mọi thứ nặng lên gấp đôi.

Hỏi con và hỏi cô

• Hỏi con lúc thoải mái, không phải lúc đang khóc ở cổng trường: lúc tắm, lúc đi bộ, lúc trước khi ngủ.
• Hỏi mở, đừng hỏi dẫn dắt: "ở lớp con thích nhất lúc nào, không thích nhất lúc nào" — thay vì "có bạn nào bắt nạt con không".
• Chơi giả vờ: cho búp bê đi học, hỏi búp bê thấy thế nào. Trẻ nói qua đồ chơi dễ hơn nói thẳng.
• Hỏi cô những câu cụ thể: con chơi với ai, có việc gì mới tuần này, con khóc lúc nào, con ăn ngủ thế nào.
• Nói thẳng với cô rằng con đang ngại đi học — cô để ý được ngay và nhiều khi biết lý do mà nhà không biết.
• Đừng tra hỏi con mỗi ngày — hỏi nhiều quá thì con hiểu là có chuyện đáng sợ thật.

Những việc làm được trong tuần

• Ngủ sớm hơn. Rất nhiều ca "không muốn đi học" thật ra là thiếu ngủ.
• Một việc vui cố định buổi sáng: đi cùng đường quen, ghé mua gói xôi, hát một bài trên xe.
• Cho con mang theo một thứ quen nếu lớp cho phép: cái khăn, con thú nhỏ.
• Nói trước buổi tối hôm trước về ngày mai, nhắc điều con thích ở lớp.
• Đón đúng giờ trong giai đoạn này — đón muộn làm nỗi lo nặng lên nhanh nhất.
• Hẹn chơi với một bạn cùng lớp vào cuối tuần — có một người bạn ở lớp là thứ thay đổi tình hình nhiều nhất.

Khi nào thì nên nghỉ và khi nào phải đi khám

Cho nghỉ khi: con sốt, nôn, tiêu chảy, lừ đừ; hoặc khi có chuyện ở lớp cần xử xong trước đã.

Đi khám khi:

• Đau bụng, đau đầu kéo dài nhiều tuần, cả cuối tuần và cả buổi tối.
• Đau về đêm làm con thức giấc, hoặc đau kèm nôn, sụt cân, đi ngoài ra máu.
• Con thay đổi hẳn: thụt lùi, đái dầm lại, khó ngủ, sợ hãi quá mức, bám mẹ không rời.
• Con sợ một người cụ thể ở trường, hoặc có dấu vết thương tích không giải thích được — đây là chuyện phải xử ngay với ban giám hiệu, không chỉ với cô.
• Kéo dài nhiều tuần mà không tìm ra nguyên nhân và nhà đã làm đủ mọi cách.

Điều đáng nhớ

"Giả vờ ốm" hầu như không phải là nói dối. Đó là cách một đứa trẻ bốn tuổi báo rằng có gì đó ở lớp đang làm con khó chịu — bằng ngôn ngữ duy nhất con có.

Vì thế việc đúng không phải là vạch trần hay nhượng bộ, mà là vẫn cho con đi học, đồng thời đi tìm cái ở dưới: hỏi cô, hỏi con lúc thoải mái, và cho con ngủ sớm hơn vài hôm. Phần lớn ca hết trong một hai tuần khi tìm đúng chỗ.