Trường tan lúc bốn rưỡi, năm giờ. Nhưng ca làm kết thúc lúc năm giờ, đường tắc, sếp giao thêm việc, khách gọi lúc bốn giờ năm mươi. Có những gia đình gần như tuần nào cũng đón muộn — và cả hai phía đều khó chịu mà ít khi nói ra.
Bài này nhìn từ cả hai phía, rồi đưa ra cách xử lý.
Con trải qua điều gì khi bị đón muộn
Đây là phần hay bị bỏ qua vì người lớn chỉ thấy phần của mình:
- Bạn về hết, lớp trống dần — trẻ mầm non đếm bằng cách nhìn xung quanh, và khi chỉ còn mình thì con hiểu là "bố mẹ không tới".
- Trẻ không đo được thời gian. Mười lăm phút với con dài như một tiếng với người lớn.
- Con hay ngồi nhìn ra cổng thay vì chơi tiếp — nên muộn mười phút không phải là "thêm mười phút chơi".
- Lặp lại nhiều lần thì một số trẻ bắt đầu lo từ đầu buổi chiều, hỏi cô "mẹ có đến không".
Nói vậy không phải để trách phụ huynh. Nói để biết rằng việc báo trước và việc dặn con trước có giá trị thật.
Phía cô giáo
- Cô cũng có gia đình và con nhỏ đang chờ ở nhà hoặc ở trường khác.
- Ở lại trông một cháu là ở lại trọn buổi, không ai chia được.
- Cô ngại nói vì sợ phụ huynh nghĩ mình khó tính — nên nhiều nơi im lặng chịu đựng rồi tích lại thành khó chịu.
Hiểu điều đó thì cách cư xử khác hẳn: một tin nhắn báo trước và một lời cảm ơn đổi được rất nhiều thiện chí.
Việc phải làm mỗi khi biết mình sẽ muộn
- Báo cô ngay khi biết, không đợi tới giờ tan. Nói rõ khoảng mấy giờ tới.
- Nếu chưa chắc giờ thì nhờ người đón thay — có tên trong danh sách đã khai báo.
- Dặn con từ sáng: "chiều nay mẹ tới muộn một chút, con chơi với cô nhé". Trẻ biết trước thì bớt lo hẳn.
- Tới nơi thì cảm ơn cô, và đừng giải thích dài — cô cần về.
- Hỏi trước phí trông muộn và trả đủ, đừng để thành ân huệ. Trả tiền cho một dịch vụ thì hai bên đều thoải mái hơn.
Nếu muộn thường xuyên: sửa từ gốc
Báo trước là cách xử tình huống. Nếu tuần nào cũng muộn thì phải đổi cách sắp xếp:
- Hỏi trường có dịch vụ trông muộn cố định không, đăng ký hẳn theo tháng. Nhiều nơi có, và giá thường hợp lý hơn trả lẻ từng hôm.
- Chốt một người đón cố định vào những ngày mình chắc chắn kẹt: ông bà, người thân, hoặc thuê người.
- Gom vài nhà cùng khu thay phiên đón — đây là cách rẻ nhất và bền nhất.
- Nói với chỗ làm. Nhiều người chưa bao giờ thử đề nghị về sớm hai mươi phút và bù giờ buổi sáng — có nơi đồng ý dễ hơn ta tưởng.
- Xem lại lựa chọn trường: nếu trường đóng cửa quá sớm so với ca làm của nhà mình thì đó là lệch cấu trúc, không phải lỗi của ai. Trường gần hơn hoặc có giờ trả muộn hơn có khi giải quyết được cả năm.
Điều không nên làm
- Đừng im lặng rồi tới muộn — cô không biết để sắp xếp, và con không được dặn trước.
- Đừng hứa với con "mẹ tới sớm" rồi lại muộn. Thà nói thật là muộn.
- Đừng nhờ người lạ đón mà chưa khai báo với trường — cô không được phép giao con, và cô làm đúng khi từ chối.
- Đừng nhắn qua con: "bảo cô là mẹ tới muộn" — trẻ mầm non không truyền tin được.
- Đừng trách cô khi cô nhắc. Cô nhắc là cô đang nói ra thay vì chịu đựng — đó là điều tốt cho cả hai bên.
Khi trường nhắc hoặc đặt ra quy định
Nhiều trường thu phí trông muộn hoặc gửi thông báo về giờ đón. Cách nhìn cho đúng:
- Đây không phải là làm khó phụ huynh — đó là cách trường trả công cho người phải ở lại.
- Hỏi rõ quy định: tính từ phút thứ mấy, bao nhiêu một lần hay theo khoảng thời gian.
- Nếu mức phí thành gánh nặng, nói thẳng hoàn cảnh và hỏi phương án theo tháng.
- Nếu giờ tan của trường thật sự lệch với cả một nhóm phụ huynh thì nêu trong họp lớp: đề nghị mở dịch vụ trông muộn có thu phí là đề xuất cụ thể, dễ được tiếp thu hơn một lời phàn nàn.
Dặn con thế nào
- Nói trước và nói thật: "hôm nay mẹ tới muộn, con ở với cô một lúc nhé".
- Cho con một mốc con hiểu được: "sau khi con ăn xong bữa phụ", "khi bạn Bin về xong".
- Khi tới thì đừng vội giục — chào cô, ôm con một cái, rồi mới đi. Trẻ vừa chờ lâu thì cần thấy người lớn vui vì gặp mình.
- Đừng xin lỗi con quá nhiều, cũng đừng bù bằng quà. Có mặt và bình thường là đủ.
- Con nói "con tưởng mẹ quên con": đừng gạt đi. Nói rằng mẹ không bao giờ quên, và lần sau mẹ sẽ báo trước.
Điều đáng nhớ
Đón muộn thỉnh thoảng là chuyện bình thường của mọi gia đình đi làm. Thứ biến nó thành vấn đề không phải là mấy phút, mà là im lặng — con không được dặn trước, cô không được báo trước.
Một tin nhắn lúc bốn giờ chiều xử lý được gần hết.
Câu hỏi thường gặp
Bị đón muộn thì con trải qua điều gì?
Bạn về hết và lớp trống dần, mà trẻ mầm non đếm bằng cách nhìn xung quanh nên khi chỉ còn mình thì con hiểu là bố mẹ không tới. Trẻ cũng không đo được thời gian, mười lăm phút với con dài như một tiếng. Con thường ngồi nhìn ra cổng thay vì chơi tiếp.
Biết mình sẽ đón muộn thì phải làm gì?
Báo cô ngay khi biết chứ đừng đợi tới giờ tan và nói rõ khoảng mấy giờ tới, nếu chưa chắc giờ thì nhờ người đón thay đã có tên trong danh sách, dặn con từ sáng, tới nơi thì cảm ơn cô và đừng giải thích dài, và hỏi trước phí trông muộn rồi trả đủ.
Tuần nào cũng muộn thì sửa thế nào?
Hỏi trường có dịch vụ trông muộn cố định để đăng ký theo tháng, chốt một người đón cố định vào ngày mình chắc chắn kẹt, gom vài nhà cùng khu thay phiên đón, thử đề nghị chỗ làm cho về sớm hai mươi phút và bù giờ sáng, và xem lại lựa chọn trường nếu giờ tan lệch hẳn với ca làm.
Trường thu phí trông muộn có phải là làm khó phụ huynh không?
Không, đó là cách trường trả công cho người phải ở lại. Nên hỏi rõ quy định tính từ phút thứ mấy và thu thế nào; nếu mức phí thành gánh nặng thì nói thẳng hoàn cảnh và hỏi phương án theo tháng.
Dặn con thế nào khi biết sẽ tới muộn?
Nói trước và nói thật, cho con một mốc con hiểu được như sau khi ăn bữa phụ hoặc khi bạn nào đó về xong. Khi tới thì chào cô và ôm con một cái rồi mới đi, đừng xin lỗi con quá nhiều cũng đừng bù bằng quà. Con nói tưởng mẹ quên con thì đừng gạt đi.
