Để con ở nhà một mình năm phút: vì sao không nên

Mẹ chạy xuống tạp hoá đầu ngõ mua chai nước mắm, năm phút là về. Con đang ngồi xem tivi. Khoá cửa lại cho chắc, rồi đi.

Cảnh này xảy ra ở rất nhiều nhà, và hầu hết lần nào cũng không sao. Nhưng có một câu cần nói thẳng: trẻ mầm non không được ở nhà một mình, kể cả năm phút — vì phần lớn tai nạn nặng ở tuổi này xảy ra đúng trong khoảng thời gian ngắn như vậy.

Vì sao năm phút cũng là quá dài

• Trẻ mầm non không đánh giá được nguy hiểm — con leo lên ghế để lấy đồ trên cao vì con muốn lấy, không vì con nghĩ mình leo được.
• Đuối nước trong xô, chậu, bồn xảy ra trong vài chục giây và không có tiếng động.
• Hóc dị vật: con tự lấy đồ ăn, tự nhặt thứ gì đó cho vào miệng.
• Bỏng: phích nước, bếp còn nóng, nồi canh dưới sàn.
• Ngã từ ban công, cửa sổ — trẻ kê ghế trèo lên là chuyện thường.
• Con hoảng khi phát hiện không có ai, chạy ra ngoài tìm mẹ — đây là lý do nhiều ca trẻ lạc.
• Khoá cửa ngoài làm mọi thứ tệ hơn: có cháy hoặc có chuyện thì không ai vào được và con không ra được.

Thay vì để con ở nhà một mình

1. Mang con theo. Mất thêm ba phút, và đó là ba phút đáng giá nhất.
2. Nhờ hàng xóm sang ngồi — nhiều nơi làm được và người ta sẵn lòng hơn mình nghĩ.
3. Gộp việc lại: đi một lần lúc có người ở nhà, thay vì chạy ra chạy vào nhiều lần.
4. Đặt hàng, nhờ mua hộ — ở thành phố thì cách này rẻ hơn một tai nạn rất nhiều.
5. Mua dự phòng những thứ hay thiếu đột xuất, để khỏi phải chạy đi giữa chừng.

Ai trông được con

• Anh chị bảy tám tuổi không trông được em ở mức an toàn — một đứa trẻ không cứu được một đứa trẻ, và thường chính nó cũng gặp nạn theo.
• Ông bà có tuổi, đi lại khó, nghe kém thì cần được đỡ thêm, không nên giao trông cả buổi một mình với trẻ hiếu động.
• Người trông mới quen chưa rõ lai lịch thì không, kể cả khi rẻ và tiện.
• Người đang uống rượu thì tuyệt đối không.
• Ai trông con thì lúc đó chỉ trông con — không vừa bán hàng, vừa làm vườn, vừa trông.

Làm nhà an toàn — việc làm một lần

Kể cả khi luôn có người lớn ở nhà, những việc này vẫn nên làm vì người lớn cũng có lúc quay đi:

• Đổ hết nước trong xô, chậu, thau sau khi dùng; đậy lu, bể, bồn.
• Chắn ban công, cửa sổ, và không kê ghế, tủ thấp, thùng gần lan can.
• Chắn cầu thang với trẻ nhỏ.
• Phích nước, nồi nóng, bếp để cao và xa lối đi.
• Thuốc, hoá chất, thuốc trừ sâu khoá tủ — và không bao giờ đựng lại vào chai nước.
• Ổ điện có nắp che, dây điện gọn, không để dây rèm và dây sạc thõng xuống.
• Bật lửa, diêm, dao kéo cất khỏi tầm với.
• Đồ nhỏ nuốt được: pin cúc áo, nam châm, hạt — cất kỹ.
• Lối thoát khỏi nhà: nếu ban công bịt sắt thì làm ô cửa mở được, treo chìa ở chỗ mọi người lớn trong nhà đều biết.

Dạy con — lớp phụ, không phải lớp chính

Trẻ mầm non chưa tự giữ an toàn được, nên dạy chỉ là lớp bảo vệ thứ hai. Dù vậy vẫn nên dạy:

• Tên mình, tên bố mẹ, một số điện thoại — tập bằng bài hát cho dễ nhớ.
• Không mở cửa cho người lạ.
• Không nghịch bếp, ổ điện, bật lửa.
• Lạc thì đứng yên tại chỗ, hoặc tìm người mặc đồng phục, người bán hàng — không đi theo người lạ.
• Có chuyện thì chạy sang nhà hàng xóm nào — chỉ cho con một nhà cụ thể.

Khi bắt buộc phải rời đi vài phút

Có những lúc thật sự không có lựa chọn — nhà một người nuôi con, không ai quanh đó. Nếu vậy thì tối thiểu:

• Đừng khoá cửa ngoài.
• Đặt con ở chỗ an toàn nhất trong nhà, không phải bếp, không gần nước, không gần ban công.
• Nói rõ với con mình đi đâu và bao lâu, dùng mốc con hiểu được.
• Báo một người hàng xóm một câu trước khi đi.
• Đi thật nhanh và về ngay — và coi đây là ngoại lệ, không phải cách làm thường ngày.

Điều đáng nhớ

Không ai định để con gặp chuyện. Tai nạn ở tuổi này gần như luôn xảy ra ở nhà quen thuộc, trong lúc người lớn quay đi một chút, và không phát ra tiếng động.

Vì thế thứ bảo vệ con không phải là dặn dò, mà là hai việc rất đời thường: mang con theo thay vì để lại, và làm nhà an toàn một lần cho xong — cái nắp trên lu nước, cái chắn ở ban công, cái tủ khoá thuốc.